Gobernanza y estructura institucional de la Eurociudad, un territorio de oportunidad

Uda ikastaro honen antolaketa testuinguru berezi batean kokatzen da. Alde batetik, martxoan udal hauteskundeak egingo dira Ipar Euskal Herrian. Hautetsi berriek alkate edo zinegotzi karguak betetzen dituzte udalerrietan eta Euskal Herriko Mankomunitatean, horietako batzuk lehen aldiz. Bestalde, Euskal Eurohiriko kideek, 2026ko urtarrilaren 8ko Batzar Nagusian, 2026an beren erakundea birplanteatu eta beste bultzada bat emateko lan bat egitea erabaki zuten.

Iritsi da, beraz, une egokia mugaz gaindiko Uda Ikastarorako, zeinak aukera ematen baitie xede-publikoari, Iparraldeko eta Hegoaldeko erakundeetako ordezkari hautetsi eta teknikoei, baina baita mugaz gaindiko herritarrei ere, Euskal Eurohiria osatzen duen mugaz gaindiko eremuaren antolaketa politiko eta administratiboarekin ohitzeko, lurralde honetako eskumenak nola definitzen eta aplikatzen diren ulertzeko eta biharko Euskal Eurohiriari buruz elkarrekin hausnartzeko.

1. zatia: Testuinguru orokorra: Euskal Eurohiria, asimetria instituzionalak ezaugarritutako espazioa

➔ Helburua: Komunitate sendo bat sortzea. Erakustea mugaz gaindiko espazioa aukera handiak eskaintzen dituen eremua dela, bai administrazioei bai herritarrei sortzen zaizkien erronkei erantzuna emango dieten proiektuak garatzeko.

I) Ekintza publikoaren sistema desberdinak: ikuspegi konparatua. Elkar ezagut dezagun.

A) Maila anitzeko gobernantza Hegoaldean versus Frantziako deszentralizazioa: lurralde-kolektibitateen eta lurralde-agintaritzen eginkizun eta ikusmolde desberdinak

Hegoaldeko maila anitzeko gobernantza eredu instituzionalaren aurkezpena (Estatuaren eta lurralde-erakundeen arteko harremanetan arreta jarriz; euskal lurralde historikoen eginkizuna berreskuratuz; autonomia-erkidego bakoitzak bere funtzionamendu-modua duela azpimarratuz).

Deszentralizazioan oinarritutako Frantziako ereduaren aurkezpena.

B) Frantziako elkargo arteko lankidetza versus Gipuzkoako eskualde-garapeneko sozietateak. Lurralde bat kudeatzeko bi modu

Frantzian elkargo arteko lankidetzaren garapena aztertuko da, eta maila hori ekintza publikoaren benetako eragile bihurtu dela erakutsiko da.

Hegoaldean maila hori askotarikoa dela erakutsiko da (mankomunitatea, eskualdea, partzuergoa eta abar), baina batez ere logika funtzional batean txertatzen dela.

II) Euskal Eurohiria: proiektu anbiziotsua asimetria instituzionaleko testuinguru batean

➔ Euskal Eurohiriko eragile “historikoen” parte-hartzea.

2. zatia: Eskumenak Eurohirian praktikan jartzea: ikuspegi bereizia ala osagarria?

➔ Helburua: hiru adibide tematikoren bidez (mugikortasuna, etxebizitza, hizkuntza-politika), mugaren bi aldeetan partekatutako eskumenak aplikatzearen konplexutasuna erakustea, Hirigune Elkargoak garatutako lurralde-estrategiak eta beste lurralde-erakunde batzuek gauzatutako estrategiekin duten lotura azpimarratuz.

➔ Arlo horietan garatutako mugaz gaindiko politiken aurkezpena.

3. zatia: Etorkizuneko ikuspegiak: Eurohiriaren eskala, mugaz gaindiko oztopoak gainditzeko perimetro egokia?

A) Mugaz gaindiko metropolizazioa desberdintasun instituzionalei erantzuteko modu gisa: beste mugetako adibideak

➔ Aurrez aurkeztutako eskumenak berreskuratuz, beste hiri-lurralde mugaz gaindiko batzuek eskumen horiek nola bereganatu dituzten eta nola kudeatzen dituzten erakutsiko da (adib.: mugikortasun-proiektuak Frantzia-Luxenburgo mugan, elebitasuna Estrasburgo-Ortenau Eurobarrutian, etab.).

B) Ikuspegi prospektiboa: zer eurohiri etorkizunean? Erronkak eta aukerak

➔ Tailer prospektiboak egingo dira publikoarekin, Eurohiriaren eraikuntzaren etorkizunari buruz hausnartzeko.