Historia
Berdintasuna
Uda ikastaroa
Olatuaren enbatean: Emakumeak eta itsasoa XX. mendean

Olatuaren enbatean: Emakumeak eta itsasoa XX. mendean

Uzt. 14 - 15. Uzt, 2026 Kod. F03-26

Azalpena

"Olatuaren enbatean. Emakumeak eta Itsasoa XX. mendean da Uda Ikastaro honen izenburua, eta, oro har, itsasoko lanetan emakumeek duten zereginari buruzko hausnarketa sakona egiteko mahai bat sortzea du jomuga. Hurbilketa hori ikuspegi historiko, ekonomiko eta sozialetatik egingo da, etorkizunerako proiekzio handiarekin.

Itsasoko lanetan emakumeak egon izana ez da berria, baina lan horiek kontatzeko modua aldatu nahi da, emakumeak hausnarketaren erdigunean jarriz. Biztanleriaren % 50a kontuan hartuta, emaitza osatuagoa eta egiazkoagoa da.

Galdera hauek egingo ditugu: Zein da gaur egun emakumeek XXI. mendeko itsasoan duten paperari buruz eraikitzen ari den rola? Zer erronka planteatzen zaizkie emakume horiei? Galdera horiek gogoeta egin eta itsasoaren etorkizun berdintasunezkoago, solidarioago eta egiazkoago baterako bidea erakutsi nahi duen ikastaroaren osaketa gainditzen dute. Kontua ez da soilik emakumeek itsasoan egiten duten lana aldarrikatzea, baizik eta arreta jarri behar zaien erronka berriak zein diren ikustea.

Gainera, Uda Ikastaro honek lotura zuzena du “Olatuaren enbatean. Emakumeak eta Itsasoa XX. Mendean” izenburupean, azaroaz geroztik Bermeoko Arrantzaleen Museoan ospatzen ari den erakusketarekin.

Irakurri gehiago

Helburuak

Emakumeek XX. mendean zehar itsasoan subjektu kolektibo eta indibidual gisa egindako lana ikusaraztea.

Itsasoko emakumeen estereotipoak deseraikitzea, genero-ikuspegiaren tresnaren bidez.

Itsasoan emakumearen lanbideak aztertzea, XXI. mendeko testuinguru sozio-ekonomiko berriari erreparatuta.

Eskualdeko ikastetxeetako ikasleei erakusketa hurbiltzea dibulgaziozko bisita gidatuen bidez

Ikastaro hau GJH 5ekin (genero-berdintasuna) eta GJH 8rekin (gizonen eta emakumeen arteko lan-sarbideko berdintasunari lotua) uztartuta dago.

Irakurri gehiago

Jarduera nori zuzenduta

  • Publiko orokorra
  • Unibertsitateko ikaslea
  • Unibertsitarioak ez diren ikasleak
  • Irakasleak
  • Profesionalak

Lankidetza

  • Departamento de Alimientación, Desarrollo Rural, Agricultura y Pesca del Gobierno Vasco
  • Bermeoko Udala
  • Bizkaikoa. Diputación Foral de Bizkaia
  • Arrantzaleen museoa

Programa

2026-07-14

08:45 - 09:00

Erregistroa

09:15 - 09:25

Inaugurazio instituzionala. Parte hartzeko ordena:

  • Ixone Soroa Guenaga | Gobierno Vasco - Directora de Pesca y AcuiculturaHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
  • Representante de la la Dirección de UIK | Fundación Cursos de Verano - DirectoraHizkuntza: español
  • Nadia Nemeh Shomaly | Ayuntamiento de Bermeo - AlcaldesaHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
  • Aixa Gaztelu Argintxona | Bizkaikoa - Directora Museo del PescadorHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
09:25 - 09:45

Jardueraren zuzendaritzaren aurkezpena

  • Asier Romero Andonegui | EHU - Profesor TitularHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
  • Amaia Apraiz Sahagún | Ikusmira Ondarea - InvestigadoraHizkuntza: español
10:00 - 10:45

“Gu bagara itsasoa“

  • Akaitze Kamiruaga Garitaonandia | Labayru Fundazioa - Labayru Fundazioaren zuzendariaHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
11:00 - 11:45

“Emakumeak Itsasoan: Aldaketaren Olatua / Las mujeres en la mar; la ola del cambio.“

  • Ixone Soroa Guenaga | Gobierno Vasco - Directora de Pesca y AcuiculturaHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania

Proyectos de la Red Española de Mujeres en el Sector Pesquero

  • Maria Aurora De Blas Carbonero | Ministerio de Agricultura, Pesca y Alimentación - Directora de pescaHizkuntza: español
12:00 - 12:30

Atsedena

12:45 - 13:30

“Género, mar y memoria: desmontar los imaginarios y recuperar a las mujeres de la pesca catalana. Una perspectiva histórica y etnográfica“

  • Eliseu Carbonell Camós | Universitat de Girona - ProfesorHizkuntza: español
13:45 - 14:00

Sintesia

14:00 - 16:30

Atsedena

16:00 - 17:30

Mahai ingurua: “Mujeres y mar. Del siglo XX al siglo XXI. Cuestión de perspectiva“

  • Amaia Apraiz Sahagún | Ikusmira ondarea - Investigadora (Moderatzailea)Hizkuntza: español

Coordinadora de la mesa redonda

    Proyecto del Gobierno Vasco en torno a la presencia de la mujer en el ámbito pesquero

      Proyecto Enredadas de la Xunta Galicia

        Papel de la mujer en acuicultura con la creación de NOWA

          Papel de las rederas de Bermeo en el siglo XXI

            Coordinadora de la mesa redonda

            • Ixone Soroa Guenaga | Gobierno Vasco - Directora de Pesca y AcuiculturaHizkuntza: español
            • Ekaitz Urtiaga Martinez | Itsas emakumeen Federazioa - Itsas emakumeen FederazioaHizkuntza: español

            Proyecto del Gobierno Vasco en torno a la presencia de la mujer en el ámbito pesquero

            • Rosa Isabel Rodriguez Vidal | Proyecto Enredadas de la Xunta Galicia - ProfesionalHizkuntza: español

            Proyecto Enredadas de la Xunta Galicia

            • Garazi Rodríguez Valle | APROMAR - ProfesionalHizkuntza: español

            Papel de la mujer en acuicultura con la creación de NOWA

            • Josefa Suárez Martín | Neskatilen elkartea - ProfesionalHizkuntza: español

            Papel de las rederas de Bermeo en el siglo XXI

            • Maria Aurora De Blas Carbonero | Ministerio de Agricultura, Pesca y Alimentación - Directora de pescaHizkuntza: español
            17:30 - 18:30

            “Bermeo Tuna World Capital: liderazgo femenino y sostenibilidad“

            • Maitane Leizaola Zulueta | Bermeo Tuna World Capital - DirectoraHizkuntza: español
            18:30 - 19:30

            Visita a la exposición 'Olatuaren enbatean. Emakumeak eta itsasoa XX. mendean’ y degustación de productos conserveros

            2026-07-15

            09:00 - 09:45

            “Y la idea se hizo exposición: El arte de comisariar el legado de las mujeres“

            • Amaia Apraiz Sahagún | Ikusmira Ondarea - InvestigadoraHizkuntza: español
            10:00 - 10:45

            “Somos costeras: el papel de la mujer en el mundo de la pesca en Canarias“

            • Gloria Esther Cabrera Socorro | Universidad de la Laguna - ProfesoraHizkuntza: español
            11:00 - 11:30

            Atsedena

            11:45 - 12:30

            “Las mujeres del mar en Galicia frente al declive del sector pesquero“

            • María de los Ángeles Piñeiro Antelo | Universidad de Santiago de Compostela - ProfesoraHizkuntza: español
            12:45 - 13:15

            Itxiera

            • Asier Romero Andonegui | UPV/EHU - ProfesorHizkuntza: euskaraAldibereko itzulpena: gaztelania
            • Amaia Apraiz Sahagún | Ikusmira Ondarea - InvestigadoraHizkuntza: español
            13:15 - 17:00

            Atsedena

            17:00 - 19:00

            Visita guiada en barco al estuario de Urdaibai

            Zuzendariak

            Asier Romero Andonegui

            UPV/EHU

            Hispaniar filologian lizentziaduna (1997) eta doktorea (2005) Deustuko Unibertsitatean. UPV/EHUko Bilboko Hezkuntza Fakultatearen irakaslea 2006tik. Bilboko Irakasleen Unibertsitate Eskolako zuzendariordea (2011-2013); Hizkuntzaren eta Literaturaren Didaktikaren sailako koordinatzailea (2016-2018). Bilboko Hezkuntza Fakultateko dekanoa, 2018az geroztik. EUDIA ikerketa-taldea zuzentzen du, talde egonkorra aitortua euskal unibertsitate sisteman, 1 doktorego tesiaren zuzendari izan da. Gainera, 34 GRAL eta 17 MALeko zuzendu ditut. Irakasle bisitari izan da Central Unibertsitatean (Txilen). 8 ikerketa proiektuan aritu da, horietatik 2etan ikertzaile nagusi gisa. Egilekide argitalpen ugaritan: 75 artikulu zientifiko, 8 liburu eta 18 liburu kapitulu. 50 ekarpen inguru egin ditu estatuko eta nazioarteko biltzarretan. CNEAIk aitortutako 2 (ikerkuntza) eta 1 (transferentzia) seiurteko ditu. Bikain ziurtagiria DOCENTIAZ jaso du.

            Amaia Apraiz Sahagún

            Ikusmira Ondarea

            Artearen Historian doktorea (Euskal Herriko Unibertsitatea, UPV/EHU, 2005). Ondare industrialaren esparruan lan egiten du 1997tik. 2005ean Bizkaiko kontserba-fabriken arkitekturari buruzko tesia defendatu zuen. Euskal Autonomia Erkidegoko industria-ondareari buruzko artikulu espezifikoak ditu. Euskal Autonomia Erkidegoko Industria Ondarearen Inbentarioa (2005-2006) eta EAEko Industria Paisaien Inbentarioa berrikusten eta handitzen lagundu du. Industria Ondare eta Herri Laneko Euskal Elkarteko kidea. Industria-ondareari buruzko argitalpen ugari egin ditu, eta nabarmentzekoa da Eusko Jaurlaritzako Kultura Sailak argitaratutako Euskadiko industria-ondareari buruzko monografian parte hartu duela. Legatu baten hauskortasunaren egileetako bat ere bada. Nafarroako Industria Ondarea (2019), Nafarroako Gobernuko Kultura, Gazteria eta Kirol Departamentuak argitaratua. Bizkaiko Foru Aldundiak 2021ean argitaratutako Kultura Ondarearen eta Genero Ikuspegiaren Liburu Zuriaren egileetako bat da. Gaur egun, Ondarearen Europako Jardunaldien jarduera-programaren edukiak koordinatzeaz arduratzen da Bizkaian.

            Hizlariak

            Amaia Apraiz Sahagún

            Ikusmira Ondarea

            Artearen Historian doktorea (Euskal Herriko Unibertsitatea, UPV/EHU, 2005). Ondare industrialaren esparruan lan egiten du 1997tik. 2005ean Bizkaiko kontserba-fabriken arkitekturari buruzko tesia defendatu zuen. Euskal Autonomia Erkidegoko industria-ondareari buruzko artikulu espezifikoak ditu. Euskal Autonomia Erkidegoko Industria Ondarearen Inbentarioa (2005-2006) eta EAEko Industria Paisaien Inbentarioa berrikusten eta handitzen lagundu du. Industria Ondare eta Herri Laneko Euskal Elkarteko kidea. Industria-ondareari buruzko argitalpen ugari egin ditu, eta nabarmentzekoa da Eusko Jaurlaritzako Kultura Sailak argitaratutako Euskadiko industria-ondareari buruzko monografian parte hartu duela. Legatu baten hauskortasunaren egileetako bat ere bada. Nafarroako Industria Ondarea (2019), Nafarroako Gobernuko Kultura, Gazteria eta Kirol Departamentuak argitaratua. Bizkaiko Foru Aldundiak 2021ean argitaratutako Kultura Ondarearen eta Genero Ikuspegiaren Liburu Zuriaren egileetako bat da. Gaur egun, Ondarearen Europako Jardunaldien jarduera-programaren edukiak koordinatzeaz arduratzen da Bizkaian.

            Gloria Esther Cabrera Socorro

            Es Profesora Contratada Doctora en el Departamento de Sociología y Antropología de la ULL. Su labor investigadora se centra en la antropología de la pesca, el análisis de género y la economía política, con especial énfasis en las comunidades costeras de Canarias, como la de La Graciosa.

            Eliseu Carbonell Camós

            Eliseu Carbonell (Barcelona, 1969) es doctor en Antropología Social por la Universidad de Barcelona (2003) y profesor de la Universidad de Girona desde el curso académico 2009-2010. Ha realizado estancias posdoctorales en las universidades de Oxford y Montreal y ha sido investigador visitante en las universidades de Ámsterdam y Laval, en Quebec. Fue investigador del Instituto Catalán de Investigación del Patrimonio Cultural entre 2008 y 2017. Ha impartido cursos y seminarios en diversas universidades de España, Francia, México, Chile y Etiopía. Es miembro de la Red Ibérica de Antropología Ambiental y miembro del Consejo de Etnología Catalana.

            Maria Aurora De Blas Carbonero

            María Aurora de Blas Carbonero es la actual Directora General de Ordenación Pesquera y Acuicultura en el Ministerio de Agricultura, Pesca y Alimentación de España. Licenciada en Veterinaria.

            Akaitze Kamiruaga Garitaonandia

            Labayru Fundazioa

            Euskal Filologian lizentziaduna Deustuko Unibertsitatean, 1992an. 1995az geroztik, Labayru Fundazioan dabil, eta hainbat sailetan lan egin du: Hizkuntza, Lexikografia, Etnografia, Kultur Ondarea. Gaur egun, Kultura Ondarearen Saileko arduraduna eta Fundazioko zuzendariordea da. Labayru Fundazioak hainbat erakunderentzat egiten dituen proiektu askotan parte hartu du, euskarri ezberdinetan argitaratzen diren materialak landuz (liburuak, unitate didaktikoak, ikus-entzunezkoak, web-orriak). Zuzendari, koordinatzaile, sortzaile, erredaktore, diseinatzaile eta abar jardun du.

            Maitane Leizaola Zulueta

            María de los Ángeles Piñeiro Antelo

            María de los Angeles Piñeiro Antelo es Profesora Ayudante Doctora en el Departamento de Geografía de la USC, ysecretaria del Instituto Universitario de Estudios y Desarrollo de Galicia (IDEGA).

            Garazi Rodríguez Valle

            Es miembro de la directiva de APROMAR. Bióloga con máster en Acuicultura y Pesca Sostenible. Gestora de proyectos de innovación, comunicación y comercialización; redactora de informes sectoriales y gestora de subvenciones.

            Rosa Isabel Rodriguez Vidal

            Es miembro de la Asociación de Rederas Illa da Estrela de Corme.

            Asier Romero Andonegui

            UPV/EHU

            Hispaniar filologian lizentziaduna (1997) eta doktorea (2005) Deustuko Unibertsitatean. UPV/EHUko Bilboko Hezkuntza Fakultatearen irakaslea 2006tik. Bilboko Irakasleen Unibertsitate Eskolako zuzendariordea (2011-2013); Hizkuntzaren eta Literaturaren Didaktikaren sailako koordinatzailea (2016-2018). Bilboko Hezkuntza Fakultateko dekanoa, 2018az geroztik. EUDIA ikerketa-taldea zuzentzen du, talde egonkorra aitortua euskal unibertsitate sisteman, 1 doktorego tesiaren zuzendari izan da. Gainera, 34 GRAL eta 17 MALeko zuzendu ditut. Irakasle bisitari izan da Central Unibertsitatean (Txilen). 8 ikerketa proiektuan aritu da, horietatik 2etan ikertzaile nagusi gisa. Egilekide argitalpen ugaritan: 75 artikulu zientifiko, 8 liburu eta 18 liburu kapitulu. 50 ekarpen inguru egin ditu estatuko eta nazioarteko biltzarretan. CNEAIk aitortutako 2 (ikerkuntza) eta 1 (transferentzia) seiurteko ditu. Bikain ziurtagiria DOCENTIAZ jaso du.

            Ixone Soroa Guenaga

            Bilbao Ekintza

            Arrantza eta Akuikulturako zuzendaria (Eusko Jaurlaritza)

            Josefa Suárez Martín

            Bermeoko Neskatila eta Saregin Autonomoen Elkartea

            Ekaitz Urtiaga Martinez

            Itsas Garapen Elkartea

            Ekaitz Urtiaga Martinez. Licendiado en Adminisitración y Dirección de Empresas por la UPV-EHU. Desde 2018 su trabajo, tanto en hazi como en el Grupo de acción local Pesquero y Acuícola Itsas Garapen Elkartea Flag ha estado vinculado al desarrollo local y en concreto a la gestión de los fondos europeos provenientes del programa FEMP y posteriormente del FEMPA al amparo de las diferentes Estrategias de Desarrollo Local Participativo para el desarrollo sostenible de las zonas pesqueras en Euskadi. En la actualidad ostenta el cargo de responsable técnico de Itsas Garapen Elkartea.

            Matrikula prezioak

            Aurrez aurre2026-07-14 arte
            25,00 EUR

            Kokalekua

            Arrantzaleen Museoa (Bermeo) / Gazteleku (Mundaka)

            Ertzilla Dorrea.Torronteroko enparantza. 48370 Bermeo / Olazabal plaza, s/n Mundaka

            Bizkaia

            Sustainable development goals

            2030 Agenda da nazioarteko garapenerako agenda berria. Nazio Batuen Erakundeak onartu zuen 2015eko irailean eta giza garapen jasangarriaren aldeko tresna eraginkorra izan nahi du planeta osoan. Haren zutabe nagusiak dira pobrezia errotik desagerraraztea, zaurgarritasunak eta desberdintasunak urritzea, eta jasangarritasuna bultzatzea. Aukera paregabea eskaintzen du mundua 2030. urtea baino lehen aldatzeko eta pertsona guztien giza eskubideak bermatzeko.

            Garapen jasangarrirako helburuak

            5 - Genero berdintasuna

            Genero berdintasuna lortzea eta emakume eta neska guztiak ahalduntzea. Gai gakoak: diskriminazio eta indarkeria mota guztiak amaitzea, ordaindu gabeko zaintzak eta etxeko lanak aitortzea, erantzukizun partekatua, aukera berdintasuna, parte hartze erabateko eta eraginkorra, ugalketa eskubideak, baliabide ekonomikoetarako eskubide berdintasuna, lurra, beste ondasun batzuk eta jabetza eskuratzea.

            Informazio gehiago
            5 - Genero berdintasuna