Euskal Kultura Gerrra Zibilean (1936-1939)
Description
Gerra Zibilak erabateko etena ekarri zuen euskal kulturara. Euskal Pizkundean eta, bereziki, Bigarren Errepublika aldarrikatu ostean sortu ziren harreman-sareak, erakundeak eta, oro har, kultura-sistema suntsitu egin ziren. Gerra Zibilak lur jota utzi zuen euskal kultura.
Dena dela, eta topiko historiografikoetatik harago, gerra-garaia ez zen basamortua izan ikuspuntu kulturaletik. Oso baldintza txarretan izan bazen ere, ekimen eta estrategia kulturalak bultzatu ziren, artelanak sortu ziren, literatura idatzi zen, kulturari buruzko erabakiak hartu ziren, eta egitasmo kultural eta artistiko batzuk jarri ziren martxan.
Gerra Zibila hasi zela 90 urte betetzen diren honetan, Uda Ikastaro honetan, Gerra Zibilean euskal kulturaren ikuspuntutik martxan jarri ziren ekimenei, eman ziren (eta eman ez ziren) pausoei eta hartu ziren erabakiei buruzko gogoeta egin nahi dugu, garai hura hobeto ezagutzeko asmoz.
Objectives
Gerra-garaiko kultur erakunde, estrategia eta eragile giltzarrien berezitasunak ezagutzea.
Kulturaren lau adierazpideren inguruan martxan jarri ziren ekimenak aztertzea: artea, dantza, antzerkia eta literatura.
Gerra-garaian Eusko Jaurlaritzak izan zuen estrategia kulturalaren inguruan gogoeta egitea.
Gerra-garaiko kultur bizitza hobeto ezagutzea, bereziki herrietako kultur bizitza.
Activity directed to
- All public
- University student
- Students not from university
- Teachers
- Professionals
Program
18-06-2026
Erregistroa / Registro
“Irekiera Instituzionala“
- Patxi Juaristi Larrinaga | EHU - Gabriel Aresti Katedraren ZuzendariaLanguage: Basque
- Isaac Amezaga Larrazabal | Bizkaiko Foru Aldundia - Bizkaiko Foru Aldundiko Euskera ZuzendariaLanguage: Basque
- Leixuri Arrizabalaga Arruza | Bizkaiko Foru Aldundia - Euskara, Kulura eta Kirol Sailaeko foru DiputatuaLanguage: Español
“Irekiera Instituzionala“Presentation by the Director of the activity
- Patxi Juaristi Larrinaga | EHU - Gabriel Aresti Katedraren ZuzendariaLanguage: Basque
- Beatriz Zabalondo Loidi | EHU - EHUko irakasleaLanguage: Basque
“Artea Gerran“
- Ismael Manterola Ispizua | EHU - EHUko Arte Ederren Fakultateko Dekanoa eta irakasleaLanguage: Basque
“Euskal Dantza Gerra Zibilean“
- Oier Araolaza Arrieta | Dantzan - DantzariaLanguage: Basque
“Gerra Zibilak Antzerkiari Kendu eta Emandakoak“
- Idoia Gereñu Odriozola | Ganbila argitalpen-taldea eta Katiuska antzerki taldea - Ganbila argitalpen-taldeko kidea, Katiuska antzerki taldeko zuzendaria eta Bigarren Hezkuntzan Filosofia irakasleaLanguage: Basque
Coffee break
“Gerra Zibila Euskal Literaturan“
- Lourdes Otaegi Imaz | EHU - IrakasleaLanguage: Basque
“Eusko Jaurlaritzaren Estrategia Kulturala Gerra-Garaian “
- Leyre Arrieta Alberdi | Deustuko Unibertsitatea - Irakasle titularraLanguage: Español
“Kultur Bizitza Herrietan Gerra Zibilean “
- Patxi Juaristi Larrinaga | EHU - Gabriel Aresti Katedraren ZuzendariaLanguage: Español
Closing session
- Beatriz Zabalondo Loidi | EHU - EHUko irakasleaLanguage: Español
Directors
Patxi Juaristi Larrinaga (patxi.juaristi@ehu.eus) is a Ph.D. graduate professor in the Department of Political Science and Administration at the UPV/EHU. In the course 1998/99, he was a visiting professor at the University of Idaho (USA). From 2005 to 2009, he was Director of Universities of the Basque Government. From 2011 to 2012, he was the coordinator of the Master of Government and Political Research and, since 2016, is the coordinator of a postgraduate degree on Linguistic Planning organized by the university and Asmoz. From 2009 to 2017 he was a member of the board of UPV/EHU`s Ethics Committee of issues related to research with humans. He has also been a member of the Master's and Doctor's Board of quality (2016-2017). He has published several articles and 13 books on Basque culture, Basque values, and Basque language. He has also researched and published books and articles related to the Civil War and historical memory. He has been the director or co-director of seven PhD thesis. Is member of the Royal Academy of the Basque Language (Euskaltzaindia). Between 2017 and 2020 he has been the vice-chancellor of the Biscay Campus at the UPV/EHU.
Beatriz Zabalondo Loidi
GIZARTE ETA KOMUNIKAZIO ZIENTZIEN FAKULTATEA, UPV/EHU, Ikus-entzunezko Komunikazioa eta Publizitatea
Doktore da (2014-12-3), Komunikazioan. Ikus-entzunezko euskal itzulpengintzaren inguruan egin du tesia, EHUn. 2011tik irakasle da EHUn; aurretik, zazpi urtez irakatsi zuen Mondragon Unibertsitatean. Unibertsitatean sartu baino lehen, euskal hedabideetan aritu zen lanean: 25 urtez, EITBrako ikus-entzunezko itzultzaile-egokitzaile gisa; telebistan, barne produkzioko serieetan, aktoreen hizkera zaintzen (Duplex, Martin, Goenkale…), eta prentsan, zuzentzaile (Euskaldunon Egunkaria, Berria). Urte horien fruitu dira ikus-entzunezko hizketa moldeei buruzko tesia eta hainbat argitalpen zientifiko, eta prentsarako estilo liburuak (Euskaldunon Egunkaria, Berria). Berria Taldeko Administrazio Kontseiluko kide da 2011ko ekainetik, eta presidentea, 2013ko ekainetik.
Speakers

Isaac Amezaga Larrazabal
Oier Araolaza Arrieta
Oier Araolaza Arrieta (Elgoibar, 1972) is a dancer (traditional Basque dancer). He is dancing in the groups Kezka from Eibar and Argia from Donostia. Under the direction of Juan A. Urbeltz he has performed in Argia group shows such as Alakiketan (1991), Kondharian (1997), Axuri Beltza (2008) and Martin Zalakain (2017). He is the founder and editor of the Basque dance portal Dantzan.eus. Degree in Information Sciences (EHU, 1995) and Social and Cultural Anthropology (EHU, 2000), Master in Musicology (EHU, 2008), Certificate of Advanced Studies in Art History (EHU, 2010) and Doctoral Thesis in Social Communication (EHU, 2020) investigating Basque dance and gender in the Mikel Laboa chair. He has been a professor of Basque dance at Dantzerti, the Superior Center of the Basque Country for Dramatic Art and Dance and at the title of Basque Dance at the UPV/EHU (2016-2017). He has written articles on Basque dance in Argia, Berria y Dantzan, and published the books: Gregorio Santa Cruz dantza-maisua (Ego-Ibarra, 1998), Euskal Dantza (Etxepare, 2012) and Genero-identitatea euskal dantza tradizionalaren eraikuntzan (UEU, 2020). From 2012 to 2023 he has been a member of the Basque Council of Culture of the Basque Government.
Leyre Arrieta Alberdi
Universidad de Deusto, Directora del Departamento de Comunicación
Leyre ARRIETA ALBERDI es Doctora en Historia Contemporánea y profesora titular de Historia Contemporánea en la Universidad de Deusto. Ha investigado, tanto en solitario como en equipo, temas relacionados con nacionalismo vasco, exilio y europeísmo, historia de medios de comunicación y discurso de género en el nacionalismo vasco. Sus principales trabajos son: Estación Europa. La política europeísta del PNV en el exilio (1945-1977) (2007), La historia de Radio Euskadi (2009), Fondo Gobierno de Euzkadi: historia y contenido (2011) y la edición crítica y estudio introductorio de La Causa del Pueblo Vasco de F. J. Landaburu. Ha publicado numerosos artículo y ha participado en publicaciones conjuntas, tales como Diccionario ilustrado de símbolos del nacionalismo vasco (2012), Héroes y villanos de la patria (2021) y El laberinto de la representación.

Leixuri Arrizabalaga Arruza
Eusko Legebiltzarra
Idoia Gereñu Odriozola
Ehu
Filosofian lizentziaduna (EHU) eta Giza Zientzietan doktorea (2016, Carlos III) Jarrai (1959-1968), euskal teatroaren abangoardiako ikur tesiari esker. XX. mendeko euskal antzerkia ikertzen du eta horren fruitu dira, besteak beste: Antzerti 75 urte ondoren (EtorOstoa, 2007); ´Gure antzerki idatzia 1936ko erbestealdian´ (Hamaika Bide, 2012). ´Teatroaren mututzea XX. mendean´ (Euskera, 2018); ´La supresión en el teatro vasco´ (Peter Lang, 2020); ´Euskal teatro amateurra definitzeko erreferentzia historikoen bilakaerarekiko hurbilpen kritikoa´ (Egan, 2021); ´Living Theatreren Antigone Donostian izan zenekoa´ (Egan, 2023); ´Salbatore Mitxelenaren Erri bat guruzbidean…¨ (UNED, 2023). EHAZEko koordinatzailea eta, EHUn eta UEUn irakaslea izana da. Gaur egun, GANBILA argitalpen-taldeko kidea, KATIUSKA antzerki taldeko zuzendaria eta Bigarren Hezkuntzan Filosofiako irakaslea da.
Patxi Juaristi Larrinaga (patxi.juaristi@ehu.eus) is a Ph.D. graduate professor in the Department of Political Science and Administration at the UPV/EHU. In the course 1998/99, he was a visiting professor at the University of Idaho (USA). From 2005 to 2009, he was Director of Universities of the Basque Government. From 2011 to 2012, he was the coordinator of the Master of Government and Political Research and, since 2016, is the coordinator of a postgraduate degree on Linguistic Planning organized by the university and Asmoz. From 2009 to 2017 he was a member of the board of UPV/EHU`s Ethics Committee of issues related to research with humans. He has also been a member of the Master's and Doctor's Board of quality (2016-2017). He has published several articles and 13 books on Basque culture, Basque values, and Basque language. He has also researched and published books and articles related to the Civil War and historical memory. He has been the director or co-director of seven PhD thesis. Is member of the Royal Academy of the Basque Language (Euskaltzaindia). Between 2017 and 2020 he has been the vice-chancellor of the Biscay Campus at the UPV/EHU.
Ismael Manterola Ispizua
MHLI. UPV/EHU
(Zumaia, 1966). Arte Historian lizentziatu zen Valentziako Unibertsitatean eta doktoregoa EHU/UPVn gauzatu zuen Arte Historian. Egun EHU/UPVko Arte Ederren Fakultatean Artearen Historia irakasten dihardu. Egunkarian, Berrian eta Garaegunkariko Mugalari gehigarrian arte kritika idatzi du. Gure Artea 2006 (2006) eta Bilbea eta Hari askeak: euskal artearen bi bildumen arteko elkarrizketa (2014) izeneko erakusketak antolatu ditu. Bere agitalpenen artean daude, besteak beste, 2012an UPV/EHUko Argitalpen Zerbitzuaren eskutik kaleratutako Raemaekersen Marrazkiak: Britainiar propaganda Espainian eta Euskal Herrian Lehen Mundu Gerranliburua eta Autonomía e ideología (2016) liburuko “Compromiso o especifiicidad del medio. Arte en el País Vasco en las últimas décadas del siglo XX” atala.
Lourdes Otaegi Imaz
UPV/EHU
Euskal Filologian lizentziatua (1982) eta Literatura arloan doktore (1992) Deustuko Unibertsitatean. Literatura Konparatuko postgradua egin zuen Bartzelonako Unibertsitatean. Euskal literaturan espezializatu da eta zenbait azterketa monografiko burutu ditu Bigarren Errepublikaren garaiko Euskal Pizkundeari buruz, eta bereziki Xabier Lizardi idazleari buruz. Literatura garaikideari buruzko Ikerketa Proiektuetan parte hartu du, eta azterlan horien emaitza zenbait artikulu zientifiko eta liburu-ataletan mamitu da. Euskaltzaindiaren urgazle da eta Literatura Ikerketa Batzordearen kide da 1998tik hona (idazkari, 2000-2008), Literatura Terminoen Hiztegia egitasmoa koordinatuz (2008). Irakaslea da Euskal Herriko Unibertsitateko Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Sailean. Gisa berean, Baionako Master 1-en irakasten du (Univ. Michel de Montaigne Bordeaux III, Frantzia) eta UNED Unibertistatearen Masterrean XIX. mendera arteko Euskal Literaturaren ikasketen arduradun da.
Beatriz Zabalondo Loidi
GIZARTE ETA KOMUNIKAZIO ZIENTZIEN FAKULTATEA, UPV/EHU, Ikus-entzunezko Komunikazioa eta Publizitatea
Doktore da (2014-12-3), Komunikazioan. Ikus-entzunezko euskal itzulpengintzaren inguruan egin du tesia, EHUn. 2011tik irakasle da EHUn; aurretik, zazpi urtez irakatsi zuen Mondragon Unibertsitatean. Unibertsitatean sartu baino lehen, euskal hedabideetan aritu zen lanean: 25 urtez, EITBrako ikus-entzunezko itzultzaile-egokitzaile gisa; telebistan, barne produkzioko serieetan, aktoreen hizkera zaintzen (Duplex, Martin, Goenkale…), eta prentsan, zuzentzaile (Euskaldunon Egunkaria, Berria). Urte horien fruitu dira ikus-entzunezko hizketa moldeei buruzko tesia eta hainbat argitalpen zientifiko, eta prentsarako estilo liburuak (Euskaldunon Egunkaria, Berria). Berria Taldeko Administrazio Kontseiluko kide da 2011ko ekainetik, eta presidentea, 2013ko ekainetik.
Registration fees
| Face-to-face | Until 18-06-2026 |
|---|---|
| 48,00 EUR | |
| 41,00 EUR | |
| 34,00 EUR | |
| 25,00 EUR | |
| 41,00 EUR | |
| 41,00 EUR | |
| 41,00 EUR |
Venue
Bizkaia Aretoa-EHU
Avenida Abandoibarra, 3. 48009 Bilbao
Bizkaia
Bizkaia Aretoa-EHU
Avenida Abandoibarra, 3. 48009 Bilbao
Bizkaia
Sustainable development goals
Agenda 2030 is the new international development agenda approved in September 2015 by the United Nations. This agenda aims to be an instrument to favour sustainable human development all over the planet, and its main pillars are the eradication of poverty, a reduction in equality and vulnerability and fostering sustainability. It is a unique opportunity to transform the world up to 2030 and guarantee human rights for all.

16 - Peace, justice and strong institutions
Foster peaceful and inclusive societies for sustainable development, facilitate access to justice for everyone and construct efficient and inclusive institutions that are accountable at all levels. Key issues: a reduction in violence, mistreatment and exploitation, the rule of law, equal access to justice, a reduction in corruption and bribery, efficient and transparent institutions, participation, access to information, protection of fundamental freedoms.
More information